Kandilli Rasathanesi ve AFAD: Deprem Verileri Neden Farklı?

Bir deprem olduğunda ilk bakılan iki kaynak Kandilli Rasathanesi ve AFAD'dır. Çoğu zaman iki kurumun açıkladığı büyüklük, derinlik ve yer bilgisi birbirinden biraz farklıdır. Bu yazıda iki kurumu ve farkın nedenlerini anlatıyoruz.

Kandilli Rasathanesi nedir?

Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü, Türkiye'nin en köklü deprem gözlem kurumudur. Kökleri 19. yüzyılın ikinci yarısında kurulan rasathaneye dayanır ve bugün Boğaziçi Üniversitesi'ne bağlı bir araştırma enstitüsü olarak çalışır. Türkiye geneline yayılmış istasyonlarıyla depremleri izler; sismolog incelemesinden geçen ilksel ve revize çözümlerden oluşan "Son Depremler" listesini ve ayrı bir sayfada otomatik çözümleri yayımlar, araştırmalar yürütür. Ayrıca Türkiye ve çevresindeki denizler için tsunami uyarı hizmeti verir.

AFAD nedir?

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), İçişleri Bakanlığı'na bağlı, Türkiye'de afet yönetiminden sorumlu resmî kurumdur. AFAD'ın Deprem Dairesi, ulusal sismik ağı işletir ve resmî deprem bilgilerini yayımlar. Deprem sonrası arama-kurtarma, barınma ve koordinasyon görevleri de AFAD'dadır. Türkiye Deprem Tehlike Haritası da AFAD tarafından yayımlanır.

Verileri neden farklı?

• Farklı istasyon ağları: İki kurum farklı yerlere kurulmuş farklı istasyonların kayıtlarını kullanır.
• Farklı büyüklük türleri: Kandilli listelerinde genellikle yerel büyüklük (ML) öne çıkar; AFAD, özellikle büyük depremlerde moment büyüklüğü (Mw) verir. Bu konuyu deprem büyüklüğü yazımızda ayrıntılı anlattık.
• Farklı hesaplama yöntemleri: Konum ve derinlik, kullanılan yer kabuğu modeline göre değişebilir.
• İlksel ve revize çözümler: İlk açıklanan değerler hızlı hesaplanan ön çözümlerdir; daha fazla istasyon kaydı incelendikçe değerler güncellenebilir. Kandilli listesinde bu durum "Çözüm Niteliği" sütununda "İlksel" ve "REVIZE" olarak gösterilir.

Bu nedenle iki kurumun değerleri arasında birkaç onda birlik farklar normaldir ve "hangisi yanlış" anlamına gelmez.

Hangisine bakmalıyım?

Deprem sonrası resmî açıklamalar ve yapılacaklar için AFAD'ı takip edin. Depremin bilimsel değerlendirmesi ve hızlı liste için Kandilli de güvenilir bir kaynaktır. Bizim son depremler sayfamız Kandilli Rasathanesi'nin listesini dakikada bir günceller.

Sık Sorulan Sorular

Kandilli ve AFAD neden farklı büyüklük veriyor?

İki kurum farklı istasyon ağları, farklı büyüklük türleri (ML, Mw) ve farklı hesaplama yöntemleri kullanır. Bu yüzden aynı deprem için birkaç onda bir farklı değerler çıkabilir.

Resmî deprem verisi hangisi?

Türkiye'de afet yönetiminden sorumlu resmî kurum AFAD'dır. Kandilli Rasathanesi ise Boğaziçi Üniversitesi'ne bağlı bilimsel bir enstitüdür ve verileri de güvenilir kaynak olarak kullanılır.

Kandilli Rasathanesi nereye bağlı?

Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü, Boğaziçi Üniversitesi'ne bağlıdır.